អ្នកការទូតជាន់ខ្ពស់កម្ពុជាមួយរូប បានលើកឡើងកាលពីថ្ងៃពុធ (ទី៦ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦) ថា កិច្ចប្រឹងប្រែងរួមគ្នារបស់តំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាសកល អាចត្រូវបានរារាំងដោយភាពតានតឹង រវាងប្រទេសថៃ និងកម្ពុជា ព្រមទាំងសង្គ្រាមស៊ីវិល នៅសហភាពមីយ៉ាន់ម៉ា ខណៈដែលប្លុកអាស៊ាន (ASEAN) ដែលមានសមាជិកចំនួន ១១ប្រទេស ត្រៀមខ្លួនឆ្លើយតបទៅនឹងវិបត្តិថាមពល។ 

បណ្ដាមេដឹកនាំនៃប្រទេសសមាជិកសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ នឹងជួបប្រជុំគ្នា នៅចុងសប្តាហ៍នេះសម្រាប់កិច្ចប្រជុំកំពូលលើកដំបូង គិតចាប់តាំងពីមានសង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ ដែលធ្វើឲ្យថ្នាក់ដឹកនាំប្រញាប់ប្រញាល់ស្វែងរកជម្រើសផ្សេងទៀត ដើម្បីការពារសេដ្ឋកិច្ចរបស់ពួកគេ ដែលប៉ះពាល់ដោយសារវិបត្តិថាមពលដ៏អាក្រក់បំផុតបង្កឡើងដោយជម្លោះ នៅតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា។ 

ប្រេសិតកម្ពុជាប្រចាំអាស៊ាន លោក គុង ភោគ (Kung Phoak) បានប្រាប់សារព័ត៌មាន Reuters ថា វឌ្ឍនភាពកំពុងកើតមានឡើងឆ្ពោះទៅរកការដោះស្រាយស្ថានភាពនេះ ក្នុងនោះរួមទាំងការស្វែងរកការផ្តល់សច្ចាប័ន និងការដាក់ឲ្យដំណើរការកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិសុខប្រេងកាតអាស៊ាន (ASEAN Petroleum Security Agreement-APSA) ដែលមានគោលបំណងជំរុញការសម្របសម្រួលរបស់សមាជិក ដើម្បីការពារការផ្គត់ផ្គង់ប្រេងឥន្ធនៈ។ 

រដ្ឋាភិបាលជាច្រើន នៅក្នុងតំបន់នេះ បានចាត់វិធានការ ដើម្បីកំណត់ការប្រើប្រាស់ប្រេងឥន្ធនៈ សន្សំសំចៃថាមពល ឬទប់ស្កាត់ការស្តុកទុក ខណៈពេលដែលរដ្ឋាភិបាលមួយចំនួន បានទប់ស្កាត់ការនាំចេញ និងបានចាប់ផ្តើមកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងផ្នែកការទូត ដើម្បីធានាការប្រើប្រាស់។ តែយ៉ាងណាក្ដី លោក គង់ ភោគ បានសង្កត់ធ្ងន់ថា ជម្លោះជាច្រើនដែលកាន់តែអាក្រក់ឡើងៗ នៅក្នុងអាស៊ាន អាចរំខានដល់កិច្ចប្រឹងប្រែង ដើម្បីឆ្លើយតបរួមគ្នា ចំពោះបញ្ហាសកល ប្រសិនបើមិនត្រូវបានដោះស្រាយទេនោះ ដោយលោកបានលើកឡើងពីជម្លោះព្រំដែនដ៏ក្តៅគគុក រវាងថៃ និងកម្ពុជា និងសង្គ្រាមស៊ីវិលដ៏អាក្រក់ នៅសហភាពមីយ៉ាន់ម៉ា។

ជាមួយគ្នានេះ លោក គង់ ភោគ ដែលជារដ្ឋលេខាធិការក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិរបស់កម្ពុជា ក៏បានរិះគន់ខ្លាំងៗផងដែរ ចំពោះចំណាត់ការរបស់ថៃ កាលពីថ្ងៃអង្គារ ក្នុងការបញ្ចប់កតិកាសញ្ញាដែលមានអាយុកាលរាប់ទសវត្សរ៍ ពោលគឺជាកិច្ចព្រមព្រៀងដែលមានគោលបំណងដោះស្រាយជម្លោះ លើតំបន់សមុទ្រ ដែលអាចសម្បូរទៅដោយធនធានប្រេង។ តែលោកបានបញ្ជាក់ថា លោកសង្ឃឹមថា ជម្លោះដែនសមុទ្រអាចត្រូវបានដោះស្រាយយ៉ាងឆាប់រហ័ស តាមរយៈការចរចាប្រកបដោយផលិតភាពជាមួយថៃ ក្រោមអនុសញ្ញាអង្គការសហប្រជាជាតិ ស្តីពីច្បាប់សមុទ្រ (UNCLOS)។

ដូច្នេះ ជំហរឯកភាពរបស់អាស៊ាន ត្រូវប្រឈមនឹងសង្គ្រាមស៊ីវិលដ៏អាក្រក់ដែលកំពុងបន្ត នៅសហភាពមីយ៉ាន់ម៉ា ចាប់តាំងពីមានរដ្ឋប្រហារឆ្នាំ២០២១ និងភាពតានតឹង ដែលនៅតែមិនទាន់មានភាពធូរស្រាល រវាងថៃ និងកម្ពុជា ទោះបីជាឈានដល់បទឈប់បាញ់ក្នុងខែធ្នូឆ្នាំមុនក៏ដោយ៕