សមាគមមិត្តតន្រ្តីករ បានរៀបចំសិក្ខាសាលាស្តីពី «ការស្រាវជ្រាវ និងរំឭករំលេចតន្ត្រី​ប្រពៃណី​ខ្មែរ​ដែល​ពុំ​សូវមានប្រជាប្រិយភាពក្នុងស្រទាប់សាធារណជន» នៅថ្ងៃទី២១ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៤ នេះ។

សិក្ខាសាលាដ៏មានសារ:សំខាន់នេះ មានបទបង្ហាញចំនួន៤ ដូចខាងក្រោម: -បទបង្ហាញទី១៖ «បទភ្លេង និង ទំនុកច្រៀងគ្រឹម» ដោយលោក ឈឿន វាស្នា (នាយកដ្ឋានសិល្បៈទស្សនីយភាព) -បទ​បង្ហាញទី២៖ «វង់ភ្លេងពិណពាទ្យបុរាណ (មុនសម័យអង្គរ និងបច្ចុប្បន្ន)» ដោយលោក កែវ សុនន្ទកវី (សាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទវិចិត្រសិល្បៈ) -បទបង្ហាញទី៣៖ «សិក្សា​ស្រាវ​ជ្រាវ​ពី​ឧបករណ៍​តន្ត្រី​នៅ​លើជញ្ជាំងប្រាសាទបាយ័ន»ដោយលោក សួន សុភ័ក្ត្រ (រាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា) និង​បទ​បង្ហាញទី៤៖ «ការវិវត្ត ការអភិវឌ្ឍ ច្នៃប្រឌិតបង្កើតថ្មី៖ ឧបករណ៍ភ្លេងក្រពើ» ដោយលោក សក់ បុប្ផាវណ្ណ (រាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា)។

នាឱកាស​នោះឯកឧត្តម ហាប់ ទូច រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ បានថ្លែងថា ខ្មែរ​យើងមានភ័ព្វសំណាងនិងមោទនភាពខ្លាំងណាស់ ដែលជាប្រជាជនខ្មែរ និងរស់​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​ដែលមានវប្បធម៌អរិយធម៌ខ្ពង់ខ្ពស់ ជាពិសេសវប្បធម៌អរិយធម៌អង្គរដ៏រុងរឿង (ស.វ. ទី៩-១៥)។ វប្បធម៌អរិយធម៌ខ្មែរ ជាវប្បធម៌អរិយធម៌ស្នូលនៅក្នុងពិភពលោក ជាពិសេស​នៅ​តំបន់​អាស៊ី​យើង​នេះ។ «កម្ពុជាអច្ឆរិយ» «កម្ពុជា៖ ព្រះរាជាណាចក្រនៃវប្បធម៌» «វប្បធម៌ជា​ព្រលឹង​របស់​ជាតិ» «វប្បធម៌រលំជាតិរលាយ វប្បធម៌ពណ្ណរាយជាតិថ្កើងថ្កាន» ជាទិសនិង​ពាក្យ​ស្លោក​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​​ពីអច្ឆរិយភាពវប្បធម៌ និងប្រទេសជាតិខ្មែរ។ សូមគិត និងស្រមៃមើល មនុស្សដែល​មាន​តែ​ខ្លួន​ប្រាណ តែគ្មានព្រលឹង។ តើមនុស្សនោះរស់របៀបណា? តាមការស្រាវជ្រាវ យើងឃើញ​ថា​វប្បធម៌​ខ្មែរ​ដ៏រុងរឿងនិងសម្បូណ៌បែប រួមមានទាំងទម្រង់សិល្បៈទស្សនីយភាពជាង២០ទម្រង់៖ តន្ត្រី ចម្រៀង កំណាព្យ របាំ និងល្ខោនជាច្រើនប្រភេទ។ យើងឃើញនៅពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ទម្រង់​សិល្បៈ​មួយ​ចំនួន បានមានការបាត់បង់ទាំងស្រុង។ ខ្លះទៀត ដោយការខិតខំ​ប្រឹង​ប្រែង​របស់​សិល្បករ​សិល្បការិនីយើង បានរស់រៀនមានជីវិតឡើងវិញ តែក៏នៅមានកម្រិត ដូចជាល្ខោនអាប៉េ ល្ខោន​ប្រាមោជ្ជទ័យ ល្ខោនពោលស្រី ល្ខោនស្បែកពណ៌ ជាដើម។

ចំណែក​ឯកឧត្តមបណ្ឌិត យន់ ខៀន អនុរដ្ឋលេខាធិការក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ និងជា​ប្រធាន​សមាគមមិត្តតន្រី្តករ បានលើកឡើងថា ភ្លេងបុរាណខ្មែរយើង អភ័ព្វបន្តិចត្រង់ថា អត់មាន​ប្រជាប្រិយភាព។ ដូច្នេះការពេញនិយម ត្រូវបានកាត់បន្ថយ ដោយឡែក​ភ្លេង​សម័យ​មាន​ការ​ពេញ​និយម​ច្រើន​។

ជាចុងក្រោយឯកឧត្តម ហាប់ ទូច បានបញ្ជាក់ថា ព្រឹត្តិការណ៍សិក្ខាសាលា គឺដើម្បី​លើក​កម្ពស់​ការ​យល់​ដឹង ភាពសុខដុមរមនា សន្តិភាព និងមនុស្សជាតិ។ ឯកឧត្តម មានទំនុកចិត្តនិងជឿជាក់ថា កម្មវិធី​នេះ​នឹង​អនុញ្ញាតឱ្យយើងកសាង និងអភិវឌ្ឍ យុវជនជំនាន់ក្រោយ ព្រមទាំង​ការ​ស្រឡាញ់​នៃ​វប្បធម៌​របស់​ពួកគេ ស្របតាមគោលនយោបាយវប្បធម៌៖ អភិរក្ស ថែរក្សា ច្នៃប្រឌិត នវានុវត្តន៍ ទំនើបកម្ម អភិវឌ្ឃន៍ និងបង្កើតថ្មី៕ អត្ថបទ រដ្ឋា