ថ្លែងក្នុងសេចក្ដីសង្ខេបព័ត៌មានប្រចាំថ្ងៃនៅព្រឹកថ្ងៃទី៣១ ខែសីហានេះដែរ ឯកឧត្តម ប៉ែន បូណា រដ្ឋមន្ត្រីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្ត្រី និងជាប្រធានអង្គភាពអ្នកនាំពាក្យរាជរដ្ឋាភិបាល បានបញ្ជាក់ថា តម្លៃនៃកិច្ចព្រមព្រៀងឈប់បាញ់ដែលតម្រូវឱ្យមានការអត់ធ្មត់ ស្ងប់ស្ងៀម កុំឱ្យការផ្ទុះអាវុធ តែសកម្មខ្លាំងខាងផ្នែកការទូត។

ឯកឧត្តមថ្លែងថា សូរគ្រាប់កាំភ្លើងបានស្ងប់ស្ងាត់រយៈពេលជាង១ខែហើយ ពោល​គឺ​ចាប់​តាំង​ពី​បទ​ឈប់​បាញ់​ចូលជាធរមានកាលពីពាក់កណ្ដាលអធ្រាត្រថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥។ កិច្ចព្រម​ព្រៀង​ឈប់​បាញ់នេះកើតឡើងដោយសារតែគំនិតផ្តួចផ្ដើម និងការសម្របសម្រួល​ដោយ​ផ្ទាល់​ពី​សំណាក់​ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក ឯកឧត្តម ដូណាល់ ជេ ត្រាំ តាមរយៈកិច្ចប្រជុំ​ពិសេស​នៅ​ទី​ក្រុង​ពូត្រាឆាយ៉ា ដែលមានប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ក្នុងនាមជាប្រធានអាស៊ានធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះ ហើយ​និង​​មាន​ការចូលរួមយ៉ាងសកម្ម។

ឯកឧត្តម​ ប៉ែន បូណា បានរម្លឹកថា ចាប់តាំងពីបទឈប់បាញ់ចូលជាធរមានមក រាល់វិនាទី រាល់នាទី រាល់ម៉ោង និងរាល់ថ្ងៃ យើងអាចទប់ស្កាត់បានមិនឱ្យមានមនុស្សស្លាប់ មិនឱ្យមាន​មនុស្ស​របួស​ មិនឱ្យមានការខូចខាតថ្មីៗទៀត ទាំងផ្នែកយោធា និងស៊ីវិល។

ឯកឧត្តម​សង្កត់ធ្ងន់ថា «នេះគឺជាហេតុផលដែលរាជ​រដ្ឋាភិបាល​ខិតខំ​គោរព​កិច្ច​ព្រម​ព្រៀង​ឈប់​បាញ់​យ៉ាង​ម៉ឺងម៉ាត់។ ពីព្រោះអ្វី ពីព្រោះថ្នាក់ដឹកនាំរបស់យើងផ្ដល់តម្លៃខ្ពស់ដល់ជីវិតមនុស្ស និង​សុខ​សន្តិភាព​សម្រាប់ប្រទេសជាតិ និងប្រជាពលរដ្ឋ។ ទោះជាយ៉ាងណា រាជរដ្ឋាភិបាល​មិន​ដែល​ធ្វេស​ប្រហែស​សូម្បី​តែ​១វិនាទីឡើយ ចំពោះការការពារ អធិបតេយ្យភាពជាតិ និងបូរណភាពទឹកដី ខ្ញុំសូ​មកត់សម្គាល់ថា នៅពេលដែលបទឈប់បាញ់ចូលជាធរមាន ការផ្ទុះអាវុធមិន​មែន​ជា​មធ្យោបាយ​ដើម្បី​ដោះស្រាយបញ្ហាទៀតឡើយ»។

ឯកឧត្តមបន្តថា ផ្ទុយទៅវិញ បើមានការផ្ទុះអាវុធជាយថាហេតុណាមួយកើតឡើង ភាគីដែល​បង្ក​នឹង​ក្លាយ​​​ជា​អ្នកបំផ្លាញកិច្ចព្រមព្រៀងឈប់បាញ់ បំផ្លាញសន្តិភាព និងបំផ្លាញ​កិច្ច​ខិត​ខំ​ប្រែង​ការ​ទូត​ទាំង​ឡាយដែលបានធ្វើកន្លងមក ហើយមិនត្រឹមតែបាត់បង់ការគាំទ្រពីអន្តរជាតិប៉ុណ្ណោះទេ តែ​ប្រទេសនោះក៏នឹងត្រូវគេដាក់ឱ្យទទួលខុសត្រូវចំពោះសោកនាដកម្មនានាដែលកើតឡើង។ ហេតុ​ដូច្នេះ​ហើយ​បាន​ជា​នៅ​ក្នុង​ដំណាក់​កាល​នៃ​ការ​អនុវត្ត​បទ​ឈប់​បាញ់​សមរភូមិប្រ​ដាប់​អាវុធ​ត្រូវ​បង្វែរ​មក​ជា​សមរភូមិការទូតវិញ និងកិច្ចពិភាក្សាគ្នារកដំណោះស្រាយដោយសន្តិវិធី។

កិច្ចប្រជុំគណៈកម្មាធិការព្រំដែនទូទៅ កម្ពុជា ថៃ GCB កិច្ចប្រជុំគណៈ​កម្មាធិការ​ព្រំដែ​ន​ថ្នាក់​យោធ​ភូមិ​កម្ពុជា ថៃ RBC ដែលបានធ្វើជាបន្តបន្ទាប់កន្លងទៅនេះ និងគម្រោងដែល​នឹង​ប​ន្ត​ធ្វើ​នា​ពេល​ខាង​មុខនេះ គឺជាឧទាហរណ៍ស្រាប់។ ក្រៅពីកិច្ចប្រជុំទាំងនោះ សកម្មភាពការទូត​ក៏​បាន​ធ្វើ​យ៉ាង​មមា​ញឹកដែលមានដូចជា ការៀបចំដំណើរបេសកកម្មរបស់អង្គទូត ក្រុមអ្នកសង្កេតការណ៍​បណ្ដោះ​អាសន្ន ​IOT(Interim Observer Team) ដែលមានសមាសភាព​ជា​អនុព័ន្ធ​យោធា​បរទេស​ប្រចាំ​កម្ពុជាត្រូវបានរៀបចំឡើងជាច្រើនលើកច្រើនសាទៅកាន់តំបន់ព្រំដែនមានជម្លោះ និង​ទីតាំងដែលមានការខូចខាត ការប្រាស្រ័យទាក់ទងគ្នាជាប្រចាំរវាងថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលកម្ពុជា ម៉ាឡេស៊ី ថៃ ក៏នៅតែបន្តធ្វើ ការរៀបចំកិច្ចប្រជុំជាមួយអង្គទូតនានាប្រចាំកម្ពុជា ក៏ត្រូវ​បាន​រៀប​ចំ​ធ្វើ​ជា​ច្រើន​លើក ខណៈដែលជំនួបជាច្រើនទៀត ត្រូវបានធ្វើនៅឯ​ក្រៅ​ប្រទេស​ដើម្បី​បង្ហាញ​ពី​ការ​ពិត​ដល់​សហគមន៍អន្តរជាតិ។ ការតវ៉ានិងកំណត់ទូតទៅកាន់ភាគីថៃ និងភាគីពាក់ព័ន្ធ​ក៏​ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​ជា​ច្រើន​លើក​ច្រើនសា ចំណែកថ្នាក់ដឹកនាំកំពូល​របស់​យើង​វិញ​មិន​ថា​នៅក្នុ​ង​ប្រទេស​ឬ​ក្រៅ​ប្រទេស​ទេ តែងតែធ្វើសកម្មភាពការទូតយ៉ាងសកម្មបំផុតពាក់ព័ន្ធជម្លោះព្រំដែននេះ អាច​និយាយ​ដោយ​ខ្លីថា គ្រប់មធ្យោបាយការទូតទាំងអស់ និងច្បាប់អន្តរជាតិត្រូវបានប្រើប្រាស់យ៉ាងសកម្ម។

ឯកឧត្តមអ្នកនាំពាក្យរាជរដ្ឋាភិបាលបានបញ្ជាក់បន្ថែមថា ដំណោះស្រាយ​បញ្ហា​ព្រំដែន​គឺ​ត្រូវ​ឈរ​លើ​យន្ត​ការបច្ចេកទេសច្បាប់ដែលមានការទទួលស្គាល់ជាអន្តរជាតិ ហើយដែលមាន​ការព្រ​ម​ព្រៀងពី​ភា​គីទាំងពីរ មិនអាចមានភាគីណាមួយទៅកំណត់ព្រំដែនជាឯកតោភាគីបានឡើយ។ ហេតុ​ដូច្នេះហើយបានជារាជរដ្ឋាភិបាលផ្ដោតខ្លាំងទៅលើសកម្មភាពការទូត និងច្បាប់អន្តរជាតិ ដោយ​សារនេះជាជម្រើសល្អបំផុត ពីព្រោះវាជាជម្រើសដែលអាចការពារបូរណភាពទឹកដីផង និង​ការ​ពារ​សន្តិភាពផង៕