BTV NEWS

ការីទេសចរណ៍មកពី ១៧០ប្រទេស បន្តនាំគ្នាមកដល់កម្ពុជា ដើម្បីជួយផ្សព្វផ្សាយសក្ដានុពលទេសចរណ៍

អ្នកទេសចរជាង ១ម៉ឺន៧ពាន់នាក់ ទស្សនាទិដ្ឋភាពថ្ងៃរះចំកំពូលកណ្តាលប្រាសាទអង្គរវត្ត នៅថ្ងៃនេះ

ក្រសួងដាក់ផែនការអាទិភាពបី អភិវឌ្ឍទេសចរណ៍ធម្មជាតិ ខណៈអេកូទេសចរណ៍ជាប់លេខ១ ក្នុងតំបន់

របាយការណ៍ UNESCO–ICOMOS៖ ការខូចខាតប្រាសាទព្រះវិហារមានទំហំធ្ងន់ធ្ងរ និងគំរាមកំហែងដល់តម្លៃបេតិកភណ្ឌពិភពលោក

វប្បធម៌ និងទេសចរណ៍

ការីទេសចរណ៍មកពី ១៧០ប្រទេស បន្តនាំគ្នាមកដល់កម្ពុជា ដើម្បីជួយផ្សព្វផ្សាយសក្ដានុពលទេសចរណ៍

នៅថ្ងៃទី២២ ខែកញ្ញា នេះ ប្រតិភូថ្នាក់ដឹកនាំ ប្រធាន តំណាងប្រធានក្រុមហ៊ុនការីទេសចរណ៍ និងអ្នកផលិតមាតិការទេសចរណ៍ ចំនួន១៧០ប្រទេស នៅជុំវិញពិភពលោក បានបន្តអញ្ជើញមកដល់កម្ពុជា ដើម្បីចូលរួមព្រឹត្តិការណ៍ទេសចរណ៍ និងស្វែងរកដៃគូសហការផ្សព្វផ្សាយគោលដៅទេសចរណ៍កម្ពុជា និងនាំភ្ញៀវទេសចរអន្តរជាតិ នានា អញ្ជើញមកទស្សនាកម្ពុជា។ បើតាមការីទេសចរណ៍មកពីតាមបណ្តាប្រទេសនានា បានថ្លែងប្រាប់BTV នៅអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោថា ការចូលរួមព្រឹត្តិការណ៍ទេសចរណ៍នៅកម្ពុជា នៅពេលនេះគឺពិតជាមានសារសំខាន់ណាស់ ពិសេសគឺធ្វើការសិក្សាស្វែងយល់គោលដៅទេសចរណ៍កម្ពុជាបន្ថែម ដើម្បីជំរុញការផ្សព្វផ្សាយនូវអ្វីថ្មីពីកម្ពុជាទៅកាន់ប្រទេសគេ និងនាំភ្ញៀវទេសចរអន្តរជាតិនានានោះមកទស្សនាកម្ពុជា។ សូមបញ្ជាក់ថា នៅថ្ងៃទី២២ ខែកញ្ញានេះ មានប្រតិភូថ្នាក់ដឹកនាំ ប្រធាន តំណាងប្រធាន និងអ្នកសារព័ត៌មានប្រមាណជាង ២០០នាក់បន្ថែម បានបន្តអញ្ជើញមកដល់កម្ពុជា នៅព្រឹកថ្ងៃស្អែក នឹងមានប្រតិភូប្រមាណជាង ៣០០នាក់បន្ថែមទៀត នឹងបន្តអញ្ជើញមកដល់កម្ពុជា ដើម្បីចូលរួមព្រឹត្តិការណ៍ទេសចរណ៍ និងធ្វើដំណើរកម្សាន្តស្វែងយល់ពីសក្តានុពលទេសចរណ៍ វប្បធម៌ ប្រវត្តិសាស្ត្រ និងទេសភាពដ៏សំបូរបែបនៅកម្ពុជា។ បើតាមការឲ្យដឹងពីលោកជំទាវ ឆាយ ស៊ីវលីន ប្រធានសមាគមន៍ទីភ្នាក់ទេសចរណ៍កម្ពុជា CATA ក្នុងដំណើរប្រតិភូថ្នាក់ដឹកនាំ ប្រធាន តំណាងប្រធានក្រុមហ៊ុនទេសចរណ៍ និងសារព័ត៌មាន អ្នកផលិតមាតិការទេសចរណ៍ មកកម្ពុជានេះ សរុបមានប្រមាណជាង៧០០ក្រុមហ៊ុន មកពីតាមប្រទេសផ្សេងៗគ្នា ប្រមាណជាង១៧០ប្រទេស នៅជុំវិញពិភពលោក នឹងចូលរួមដំណើរកម្សាន្ត និងសិក្សាស្វែងយល់សក្តានុពលទេសចរណ៍កម្ពុជា នៅរាជធានីភ្នំពេញ ខេត្តកំពង់ធំ និងនៅខេត្តសៀមរាប ចាប់ពីថ្ងៃទី២១ រហូតដល់ថ្ងៃទី២៩ ខែកញ្ញានេះ។ សម្រាប់កម្មវិធីធំៗទទួលស្វាគមន៍ប្រតិភូថ្នាក់ដឹកនាំក្រុមហ៊ុនទេសចរណ៍ពីតាមបណ្តាជុំវិញពិភពលោកនេះដែរ នៅថ្ងៃទី២៣ ខែកញ្ញាស្អែកនេះ នៅរមណីយដ្ឋានទេសចរណ៍វប្បធម៌ប្រវត្តិសាស្ត្រវត្តភ្នំ នឹងរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ពិព័រណ៍សហគមន៍ ឬហៅថា Temple Fair ដោយនឹងមានរៀបចំការតាំងពិព័រណ៍បង្ហាញអត្តសញ្ញាណខ្មែរ ភ្លក់ម្ហូបអាហារខ្មែរ រៀបចំទីតាំងលេងល្បែងកម្សាន្ត និងការសម្តែងរបាំក្រុមតន្ត្រីស្គរដៃជាដើម។ ហើយខេត្តសៀមរាបវិញ ក៏មានការរៀបចំកម្មវិធីបង្ហាញម្ហូបខ្មែរច្រើនមុខ រួមទាំងមានការ សំដែងរបាំសិល្បៈ ប្រគំតន្ត្រីបុរាណ សម្តែងឈុតឆាកល្ខោនរាមកេរ្ត៍ ហ្វឹកហាត់ការពារដែនបុរី នៅបរិវេណប្រាសាទបាយ័ន នៅថ្ងៃទី២៧ ខែកញ្ញានេះផងដែរ៕

អ្នកទេសចរជាង ១ម៉ឺន៧ពាន់នាក់ ទស្សនាទិដ្ឋភាពថ្ងៃរះចំកំពូលកណ្តាលប្រាសាទអង្គរវត្ត នៅថ្ងៃនេះ

អ្នកជំនាញទេចរនៃអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា បានឱ្យដឹងថា អ្នកទេសចរជាតិ និងអន្ដរជាតិប្រមាណជាង១ម៉ឺន៧ពាន់នាក់ បានទៅផ្ដិតយករូបភាព និងទស្សនាទិដ្ឋភាពព្រះអាទិត្យរះចំកំពូលកណ្តាល នៃប្រាសាទអង្គរវត្ដ នាព្រឹកព្រលឹមថ្ងៃទី២១ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦នេះ បើទោះបីមិនបានមើលឃើញព្រះទិត្យរះចំកំពូលប្រាសាទអង្គរវត្ដក៏ដោយ ដោយសារអាកាសធាតុនៅរដូវនេះជារដូវភ្លៀង។ នៅថ្ងៃទី១នៃព្រឹត្ដិការណ៍សមរាត្រីនេះ ភ្ញៀវទេសចរខ្លះបានអង្គុយរង់ចាំ នៅបរិវេណច្រាំងកសិន្ធុខាងមុខប្រាសាទ ខ្លះចូលមកអង្គុយត្រៀបត្រានៅបណ្តាល័យ និងខ្លះទៀតឈរង់ចាំនៅលើរានហាល ក្បែរស្រះទឹកខាងជើង និងខាងត្បូងនៃប្រាសាទ ដើម្បីរង់ចាំទស្សនាទិដ្ឋភាព និងផ្តិតយករូបភាព ដ៏អស្ចារ្យថ្ងៃរះនៅប្រាសាទអង្គរវត្ត។ អ្នកនាង ពេជ្រ ចរណៃ និងភ្ញៀវទេសចរជាតិផ្សេងទៀត បានលើកឡើងថា ទោះបីជាធ្លាប់បានមកទស្សនាប្រាសាទអង្គរវត្តជាច្រើនលើកក៏ដោយ ប៉ុន្ដែសមរាត្រីនៅរដូវវស្សានេះ នៅតែមានមោទនភាពចង់ទស្សនាថ្ងៃរះចំកំពូលប្រាសាទអង្គរដដែល បើទោះបីមើលមិនឃើញព្រះអាទិត្យរះចំកណ្ដាលកំពូលកដោយ។ ពួកគាត់ខ្លះ បានមកអង្គុយរង់ចាំទស្សនា ចាប់ពីម៉ោង៤ជិតភ្លឺ រហូតដល់ព្រះអាទិត្យឡើងខ្ពស់ ព្រមទាំងបានឃើញទេសភាពស្រស់ស្អាតប្រាសាទអង្គរវត្ត ឆ្លុះជាមួយព្រៃឈើខៀវសង៉ាត់ អមដោយស្រះទឹកសងខាង និងទេសភាពសម្រស់ខៀខ្ចីនៃរុក្ខជាតិស្មៅក្នុងបរិវេណអង្គរ។ ពួកគាត់បានបានសម្ដែងការពេញចិត្ដនៃព្រឹត្ដិការណ៍សមតាត្រីនៅរដូវវស្សានេះ បើទោះបីមើលមិនឃើញព្រះអាទិត្យរះចំកំពូលប្រាសាទអង្គរវត្ដដែលបណ្ដាលមកពីអាកាសធាតុក៏ដោយ។ អ្នកទេសចរលើកឡើងថា ការទស្សនាប្រាសាទអង្គរ គឺចង់មកកម្សាន្ដមិនថាតែមានព្រឹត្ដិការណ៍សមរាត្រីនោះទេ។ បើតាមរបាយការន៍របស់លោក សេង សុធារ៉ា ប្រធាននាយកដ្ឋានទេសចរណ៍វប្បធម៌ធម្មជាតិ នៃអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា បានឲ្យដឹងថា នាថ្ងៃទី២១ ខែមីនាឆ្នាំ២០២៣ មានភ្ញៀវទេសចរ និងប្រជាពលរដ្ឋខេត្តសៀមរាប បានមកទស្សនាថ្ងៃរះចំកំពូលកណ្តាលប្រាសាទអង្គរវត្តមានចំនួនប្រមាណជាងមួយម៉ឺន៧ពាន់នាក់ ក្នុងចំណោមនោះអ្នកទេសចរន្ដរជាតិ ៧៧២នាក់ និងភ្ញៀវជាតិក៏ដូចជាប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរមានចំនួនប្រមាណ ១ម៉ឺន៦ពាន់នាក់។ ព្រឹត្ដិការណ៍ថ្ងៃរះចំកណ្ដាលប្រាសាទអង្គរ ឬហៅថា សមរាត្រី (Equinox) កើតឡើងចំនួន ២ដងជារៀងរាល់ឆ្នាំ គឺសមរាត្រីរដូវប្រាំង (វសន្តរដូវ) កើតឡើងនៅថ្ងៃទី២១ ២២ ២៣ខែមីនា និងសមរាត្រីរដូវវស្សាកើតឡើងនៅថ្ងៃទី២១ ២២ និង២៣ ខែកញ្ញា៕

ក្រសួងដាក់ផែនការអាទិភាពបី អភិវឌ្ឍទេសចរណ៍ធម្មជាតិ ខណៈអេកូទេសចរណ៍ជាប់លេខ១ ក្នុងតំបន់

ក្រោយពី U.S News & World Report បានចេញរបាយការណ៍ថា កម្ពុជាជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ១ ក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ និងលេខ១៧ លើពិភពលោក ជាប្រទេសដែលមានវិស័យទេសចរណ៍ធម្មជាតិ (Eco-Tourism) ល្អបំផុតមក នៅពេលនេះ ក្រសួងទេសចរណ៍ បានបង្ហាញផែនការអាទិភាពចំនួនបី ត្រូវអនុវត្តដើម្បីរៀបចំអេកូទសចរណ៍ឲ្យមានលក្ខណៈប្រសើរ និងបង្កើនភាពទាក់ទាញទេសចរទៅទស្សនាមានភាពកក់ក្តៅ។ ឯកឧត្តម តុប សុភ័ក រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងទេសចរណ៍ បានប្រាប់BTV នៅថ្ងៃទី១០ ខែកញ្ញា នេះថា នៅទូទាំងប្រទេស មានសហគមន៍ទេសចរណ៍ អេកូទេសចរណ៍ សហគមន៍ការពារធម្មជាតិ សហគមន៍នេសាទ និងសហគមន៍អភិរក្សផ្សេងទៀត សរុបប្រមាណជាង២៣០០កន្លែង ក្នុងនោះ មានសហគមន៍ទេសចរណ៍ និងសហគមន៍អេកូទេសចរណ៍ ចំនួន ១៣១កន្លែង និងមានសហគមន៍ចំនួន៥២កន្លែង ត្រូវបានក្រសួងទេសចរណ៍ ទទួលស្គាល់ជាសហគមន៍អេកូទេសចរណ៍។ ឯកឧត្តម បានបន្តថា នៅក្នុងផែនការជាអាទិភាពធំៗចំនួន៣ ត្រូវអនុវត្តសម្រាប់រៀបចំអភិវឌ្ឍអេកូទសចរណ៍ រួមមានៈ ទី១. រៀបចំប្រកាសទទួលស្គាល់សហគមន៍នានាទៀត ជាសហគមន៍ទេសចរណ៍ និងសហគមន៍អេកូទេសចរណ៍ ដែលមានការគ្រប់គ្រងច្បាស់លាស់ និងមានការផ្តល់សេវាកម្មទេសចរណ៍ផ្សេងៗ ទី២. រៀបចំការបណ្តុះបណ្តាល បំផុសគំនិតច្នៃប្រឌិត កែលំអរនៅក្នុងសហគមន៍ តាមបែបធម្មជាតិ និង ទី៣. បណ្តុះបណ្តាលជំនាញសហក្រិនភាព និងភាពជាអ្នកដឹកនាំ នៅក្នុងសហគមន៍ទាំងនោះ។ សម្រាប់កិច្ចខំប្រឹងអភិវឌ្ឍ អភិរក្ស កាពារសម្បត្តិធនធានធម្មជាតិ បរិស្ថាន របស់រាជរដ្ឋាភិបាល រហូតធ្វើឲ្យបរិស្ថានធម្មជាតិ និងអេកូទេសចរណ៍របស់កម្ពុជាជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ល្អជាងគេបំផុតនៅក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ និងលើពិភពលោកនោះ គឺមានការផ្សព្វផ្សាយច្រើនទៅក្រៅប្រទេស ហើយបានទាក់ទាញទេសចរអន្តរជាតិជាច្រើនហូរហែធ្វើដំណើរមកទស្សនាកម្សាន្តនៅកម្ពុជា ដើម្បីទទួលយកពិសោធន៍រស់នៅក្នុងបរិស្ថានធម្មជាតិដ៏ល្អឯកនេះ។ សូមបញ្ជាក់ថា រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានបង្កើតឲ្យមានគណៈកម្មាធិការជាតិគ្រប់គ្រងទេសចរណ៍ និងអេកូទេសចរណ៍រួចហើយ ដែលមានរដ្ឋមន្ត្រីទេសចរណ៍ជាប្រធាន និងរដ្ឋមន្ត្រីតាមក្រសួងពាក់ព័ន្ធជាអនុប្រធាន ដើម្បីរួមសហការជំរុញការអភិវឌ្ឍ អេកូទេសចរណ៍ ដែលជាផ្នែកមួយ នៃទេសចរណ៍ធម្មជាតិ និងរៀបចំចងក្រងទៅជាសហគមន៍ទេសចរណ៍ ឬសហគមន៍អេកូទេសចរណ៍ ដោយមានការផ្តល់សេវាកម្មទេសចរណ៍ ដូចជា សេវាម្ហូបអាហារ បោះតង់ ផ្ទះស្នាក់ ជិះទូត និងសេវាកម្មដើរផ្សងព្រេងនៅតាមតំបន់ព្រៃឈើ ជ្រោះជ្រង ជ្រលង ដងភ្នំ ជាដើម និងមានការទទួលខុសត្រូវច្បាស់លាស់៕ អត្ថបទ ស៊ុម សុខជា

របាយការណ៍ UNESCO–ICOMOS៖ ការខូចខាតប្រាសាទព្រះវិហារមានទំហំធ្ងន់ធ្ងរ និងគំរាមកំហែងដល់តម្លៃបេតិកភណ្ឌពិភពលោក

នៅថ្ងៃនេះ អង្គការយូណេស្កូបានផ្សព្វផ្សាយរបាយការណ៍ផ្លូវការរបស់បេសកកម្មរួម UNESCO–ICOMOS ដែលបានចុះពិនិត្យប្រាសាទព្រះវិហារពីថ្ងៃទី១ ដល់ថ្ងៃទី៦ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ កន្លងទៅ។ របាយការណ៍បានបញ្ជាក់ពីទំហំនៃការខូចខាតយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដែលបណ្តាលមកពីជម្លោះប្រដាប់អាវុធក្នុងខែកក្កដា និងខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥។ បេសកកម្មរកឃើញថា ផលប៉ះពាល់បានធ្វើឱ្យខូចខាតដល់ភាពគង់វង្ស (Integrity), ភាពដើម (Authenticity) និងតម្លៃសកលលេចធ្លោ (Outstanding Universal Value – OUV) របស់ប្រាសាទព្រះវិហារ។ របាយការណ៍បានកត់ត្រាថា មានការកត់ត្រាចំនួន ១៤២ តំបន់ដែលបានខូចខាតពីការវាយប្រហារខែកក្កដា និងចំនួន ៤២០ តំបន់ដែលរងការខូចខាតពីការវាយប្រហារខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ហើយបានពិពណ៌នាថា ទំហំនៃការបំផ្លិចបំផ្លាញពីជម្លោះថ្មីនេះគឺ «មិនអាចប្រៀបធៀបបាន» ជាមួយការខូចខាតពីជម្លោះមុនៗ។ បេសកកម្មក៏បានកត់សម្គាល់យ៉ាងច្បាស់ថា «no area was spared» គឺ «គ្មានតំបន់ណាមួយរួចផុតពីផលប៉ះពាល់ឡើយ»។ មិនត្រឹមតែសំណង់ប្រាសាទប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងឧបករណ៍ទេសចរណ៍ក៏រងការខូចខាតផងដែរ។ អ្វីដែលគួរឱ្យព្រួយបារម្ភជាងនេះ គឺ UNESCO–ICOMOS បានវាយតម្លៃថា ប្រាសាទព្រះវិហារកំពុងស្ថិតក្រោម “serious and specific danger” គឺ «គ្រោះថ្នាក់ធ្ងន់ធ្ងរ និងជាក់លាក់ ហើយត្រូវការប្រតិបត្តិការអភិរក្សដ៏សំខាន់ជាបន្ទាន់»។ ប្រាសាទព្រះវិហារ មិនមែនជាមរតករបស់កម្ពុជាតែប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែជាបេតិកភណ្ឌរបស់មនុស្សជាតិ។ ការការពារប្រាសាទព្រះវិហារ គឺជាកាតព្វកិច្ចដែលត្រូវទទួលខុសត្រូវដោយគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ និងដោយមិនអនុញ្ញាតឱ្យជម្លោះប្រដាប់អាវុធបន្តបំផ្លាញមរតកវប្បធម៌ដែលមិនអាចជំនួសវិញបាន។ សូមអានរបាយការណ៍ក្នុងតំណខាងក្រោម៖ https://whc.unesco.org/document/227108 https://whc.unesco.org/en/list/1224/documents/

១ឆ្នាំ នៃការដាក់ដំណើរការអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោបានទទួលអ្នកដំណើរប្រមាណ ២.៤លាននាក់

ភ្នំពេញ៖ គិតត្រឹមត្រីមាសទី១ និងត្រីមាសទី២ ឆ្នាំ ២០២៦ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) បានទទួលអ្នកដំណើរប្រមាណ ២.៤ លាននាក់។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីអាកាសចរណ៍នៅអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) ក៏បានបន្តពង្រីកសេវាកម្មថែទាំយន្តហោះ តាមរយៈក្រុមហ៊ុន TIA Engineering Services រួមជាមួយនឹងសេវាកម្មដីគោក (Ground handling) ការ ដឹកជញ្ជូនទំនិញ សុវត្ថិភាព និងសន្តិសុខ។ នេះបើយោងតាមរបាយការណ៍ គម្រប់ខួប១ឆ្នាំនៃការដាក់ឱ្យដំណើរការ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) និងសមិទ្ធផលសំខាន់ៗ ចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦នេះ។តាមរបាយការណ៍ បានបញ្ជាក់ថា ក្នុងនោះសមិទ្ធផល និងព្រឹត្តិការណ៍សំខាន់ៗ ក្នុងរយៈពេល១ឆ្នាំ របស់អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) រួមាន ការផ្ទេរប្រតិបត្តិការដោយរលូន ខណៈនៅថ្ងៃទី៩ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ ប្រតិបត្តិការដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវអាកាស សម្រាប់រាជធានីភ្នំពេញត្រូវបានផ្ទេរមកអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) ដោយជោគជ័យ ដែលចាប់ផ្តើមជើងហោះហើរដំបូងដោយក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ជាតិកម្ពុជា Air Cambodia (K6611)។ចំណែក សមត្ថភាព និងស្តង់ដាអន្តរជាតិ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) ត្រូវបានអភិវឌ្ឍលើផ្ទៃដីប្រ មាណ ២,៦០០ហិកតា ជាមួយទុនវិនិយោគប្រមាណ ២.៣ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក និងជាអាកាសយានដ្ឋាន កម្រិត ICAO Code 4F ដែលអាចទទួលយន្តហោះខ្នាតធំ ដូចជា Airbus A380 និង Boeing 747។ ដំណាក់កាល ទី១ មានសមត្ថភាពទទួលអ្នកដំណើរប្រមាណ ១៣-១៥ លាននាក់ក្នុងមួយឆ្នាំ និងអាចពង្រីកសមត្ថភាពជាបន្ត បន្ទាប់ដល់ ៣០ លាននាក់ និង ៥០ លាននាក់ តាមដំណាក់កាលនៃការអភិវឌ្ឍ។ចំពោះសមត្ថភាពគ្រប់គ្រងស្ថានការណ៍បន្ទាន់/អាសន្ន៖ ក្នុងអំឡុងព្យុះទីហ្វុង Ragasa ចាប់ពីថ្ងៃទី២៣ ដល់ ថ្ងៃទី២៥ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ TIA បានគាំទ្រការបង្វែរជើងហោះហើរ និងទទួលចតបណ្តោះអាសន្នយន្តហោះ Cathay Pacific ចំនួន ១៣ គ្រឿង ដែលសមត្ថភាពនេះបានបង្ហាញពីការត្រៀមខ្លួនរួចរាល់ផ្នែកប្រតិបត្តិការ សមត្ថភាព តំបន់ប្រតិបត្តិការយន្តហោះ និងស្តង់ដាសុវត្ថិភាព ព្រមទាំងសមត្ថភាពក្នុងការគ្រប់គ្រងស្ថានការណ៍បន្ទាន់ទ្រង់ ទ្រាយធំរបស់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍។ក្រៅពីនេះ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) បានពង្រីកបណ្តាញតភ្ជាប់អន្តរជាតិ៖ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Etihad Airways បានបើកជើងហោះហើរ ត្រង់រវាង Abu Dhabi និង Phnom Penh នៅខែតុលា ២០២៥ និងក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Turkish Airlines បានបើកជើងហោះហើររវាង Istanbul និង Phnom Penh នៅខែធ្នូ ២០២៥។ ជាមួយគ្នានេះ ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរ ណ៍ជាតិកម្ពុជា Air Cambodia (K6) បានបន្តពង្រីកបណ្តាញជើងហោះហើរពី TIA រួមមានការតភ្ជាប់ទៅ Tokyo តាមរយៈ Fuzhou, Dara Sakor, Da Nang និង Phu Quoc។ក្នុងមួយឆ្នាំនេះ កំណើនប្រតិបត្តិការ និងប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីអាកាសចរណ៍របស់ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) គិតត្រឹមត្រីមាសទី១ និងត្រីមាសទី២ ឆ្នាំ ២០២៦ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) បានទទួលអ្នកដំណើរប្រមាណ ២.៤ លាននាក់។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីអាកាសចរណ៍នៅអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) ក៏បានបន្តពង្រីកសេវាកម្មថែទាំយន្តហោះ តាមរយៈ ក្រុមហ៊ុន TIA Engineering Services រួមជាមួយនឹងសេវាកម្មដីគោក (Ground handling) ការ ដឹកជញ្ជូនទំនិញ សុវត្ថិភាព និងសន្តិសុខ។ចំពោះការ អភិវឌ្ឍកងយន្តហោះ និងការតភ្ជាប់ក្នុងស្រុក/តំបន់៖ នៅថ្ងៃទី១០ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ក្រុមហ៊ុន អាកាសចរណ៍ Cambodia Airways បាននាំចូលយន្តហោះ ATR72-600 ថ្មីមួយគ្រឿងនៅអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិ តេជោ (TIA) ដើម្បីគាំទ្រដល់ការពង្រីកបណ្តាញជើងហោះហើរ និងការតភ្ជាប់រវាងភ្នំពេញ សៀមរាប និងព្រះសីហនុ។អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) ក៏ទទួលបានការស្គាល់ជាអន្តរជាតិ ដោយបានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ ៥ លើពិភពលោកក្នុងចំណោម World's Best New Airport Terminals 2026 របស់ Skytrax World Airport Awards។ ជាមួយគ្នានេះ TIA ក៏ត្រូវបាន Prix Versailles ជ្រើសរើសជាអាកាសយានដ្ឋានមួយក្នុងចំណោម World's Most Beautiful Airports 2026 ដែលជាការទទួលស្គាល់ចំពោះគុណភាព បទពិសោធន៍អ្នកដំណើរ ស្ថាបត្យកម្ម និងការរួមបញ្ចូលអត្តសញ្ញាណវប្បធម៌ខ្មែរ។បើតាមរបាយការណ៍ដដែលបានបញ្ជាក់ថា ពេលនេះ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) កំពុងបន្តការងារ និងអាទិភាពឆ្នាំទី២ ដោយស្ថានីយទំនិញថ្មីមានទំហំប្រមាណ ៤ ហិកតា ដែលរំពឹងថានឹងមានសមត្ថភាពប្រមាណពីរដងនៃស្ថានីយបច្ចុប្បន្ន និងស្ថានីយ VVIP ថ្មី កំពុងឈានដល់ការបញ្ចប់ការសាងសង់ និងគ្រោងដាក់ឱ្យដំណើរការនៅ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ២០២៦ ខាងមុខនេះ។ក្នុងឆ្នាំទី២ អាទិភាពសំខាន់ៗនឹងផ្តោតលើការពង្រីកបណ្តាញជើងហោះហើរ ការពង្រឹង ភស្តុភារ និងការដឹកជញ្ជូនទំនិញតាមផ្លូវអាកាស បង្កើនការតភ្ជាប់ពហុមធ្យោបាយ និងជំរុញសមាហរណកម្ម ជាមួយវិស័យទេសចរណ៍ ពាណិជ្ជកម្ម វិនិយោគ និងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចជាតិ។ ការវាយតម្លៃមួយចំនួនក្នុងវិស័យ ឧស្សាហកម្មបង្ហាញថា អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ (TIA) និងគម្រោងអភិវឌ្ឍទីក្រុងរណបជុំវិញអាកាស យានដ្ឋាន អាចរួមចំណែករហូតដល់ ៥% ដល់កំណើន GDP ប្រចាំឆ្នាំរបស់កម្ពុជា។ឯកឧត្តម ស៊ីន ចាន់សិរីវុត្ថា រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យរដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសស៊ីវិល បានថ្លែងថា «សមិទ្ធផលដ៏សំខាន់ក្នុងឆ្នាំដំបូង មិនមែនត្រឹមតែការបើកអាកាសយានដ្ឋានថ្មីប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែជាការបង្កើតដោយ ជោគជ័យនូវច្រកចេញចូលតាមផ្លូវអាកាសដែលមានសុវត្ថិភាព ទំនើប និងទទួលស្គាល់ជាអន្តរជាតិ សម្រាប់ព្រះ រាជាណាចក្រកម្ពុជា។ ជំហានបន្ទាប់ គឺប្រើប្រាស់សមត្ថភាពនេះឱ្យបានពេញលេញ ដើម្បីភ្ជាប់កម្ពុជាទៅកាន់ទីក្រុង ទីផ្សារ ភ្ញៀវទេសចរ វិនិយោគិន និងឱកាសសេដ្ឋកិច្ចកាន់តែច្រើន»៕

រយៈពេល១ឆ្នាំ TIA រួមចំណែកជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាប្រមាណ ៥ភាគរយ

នៅថ្ងៃទី៩ ខែកញ្ញានេះស្អែក គឺជាថ្ងៃគម្របខួបមួយឆ្នាំគត់ ដែលអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ បានប្រកាសបើកដំណើរផ្លូវការផ្តល់សេវាកម្មជូនអ្នកដំណើរជាតិអន្តរជាតិ ហើយតាមអ្នកនាំពាក្យរដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរណ៍ស៊ីវិល សម្រាប់ការបើកដំណើរការរយៈពេលជិត១ឆ្នាំនេះ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ TIA បានទទួលអ្នកដំណើរអន្តរជាតិចេញចូលកម្ពុជាជិតពីរលាននាក់ និងបានរួមចំណែកជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាប្រមាណ៥ភាគរយ។ឯកឧត្តម ស៊ីន ចាន់សិរីវុត្ថា រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យរដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសស៊ីវិល នៅថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា នេះថា នៅក្នុងដំណើរការអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ ក្នុងរយៈពេល១ឆ្នាំនេះ ចំនួនអ្នកដំណើរមិនមានកំណើននោះទេដោយសារវិបត្តិសង្គ្រាមនៅតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា ប៉ុន្តែសន្ទុះការដឹកទំនិញ Cargo ចេញចូលកម្ពុជា គឺមានកំណើនកើនឡើងជាលំដាប់ ទន្ទឹមនឹងនេះអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ ក៏បាននិងកំពុងបន្តសាងសង់បន្ថែម ឃ្លាំងផ្ទុកទំនិញទំនើបតាមស្តង់ដាអន្តរជាតិ និងបន្តសាងសង់រោងជាងជួសជុលយន្តហោះក្រោមកិច្ចសហការជាមួយប្រទេសសិង្ហបូរី ជាដើម។សូមរំលឹកថា អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ TIA លំដាប់ថ្នាក់ 4F បានសាងសង់នៅលើផ្ទៃដីសរុប ទំហំ២,៦០០ហិកតា នៅក្នុងដំណាក់កាលទី១ បានចំណាយថវិកាសាងសង់ជាក់ស្តែងអស់២,៣០០លានដុល្លារ។ អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ សាងសង់ក្នុងដំណាកកាលទី១ បានចំណាយពេលចំនួនជាង៥ឆ្នាំ ចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃទី០៧ ខែមករា ឆ្នាំ២០២០ និងបញ្ចប់នៅថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៥ មានសមត្ថភាពអាចបម្រើការហោះហើរបានដល់យន្តហោះគ្រប់ប្រភេទ ទាំងជើងហោះហើរក្នុងតំបន់ និងជើងហោះហើររយៈចម្ងាយឆ្ងាយ (Long-haul Flights) ដែលអាចចុះចតបានដោយសុវត្ថិភាព ហើយបានប្រកាសបើកដំណើរការផ្តល់សេវាកម្មទទួលអ្នកដំណើរអន្តជាតិនៅថ្ងៃទី៩ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ ហើយប្រារព្ធពិធីសម្ពោធដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការ នៅថ្ងៃទី២០ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ ក្រោមអធិបតីភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ សម្ដេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ដ្រី នៃកម្ពុជា និងលោកជំទាវបណ្ឌិត ពេជ ចន្ទមុន្នី ហ៊ុនម៉ាណែត។សមិទ្ធផលថ្មីមួយទៀត បានរួមចំណែកអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធអាកាសយានដ្ឋាន និងតភ្ជាប់ជើងហោះហើរទៅកាន់ពិភពលោកកាន់តែធំ និងទូលាយជាងមុន, ជានិម្មិតរូប នៃការរីកចម្រើនរបស់កម្ពុជា សំដៅជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចជាតិ លើកស្ទួយវិស័យអាកាសចរណ៍ ទេសចរណ៍ វិនិយោគ វិស័យដឹកជញ្ជូន និងឡូជីស្ទីក (Logistic) របស់កម្ពុជា៕ អត្ថបទ៖ ស៊ុម សុខជា

ទីភ្នាក់ទេសចរណ៍បីប្រទេស មកសិក្សារៀបចំកញ្ចប់ទេសចរណ៍នាំទេសចរមកទស្សនាកម្ពុជា

នៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា នេះ មានក្រុមហ៊ុនការីទេសចរណ៍ មកពីប្រទេសនេប៉ាល់ មីយ៉ាន់ម៉ា និងប្រទេសហ្វីលីពីន (ដែលមានអ្នកផលិតមាតិកាប្រមាណ៤០រូប) បានមកដល់កម្ពុជាដើម្បីចូលរួមព្រឹត្តិការណ៍ជំនួបពាណិជ្ជកម្មទេសចរណ៍កម្ពុជា CTM 2026 Mini-Series ជុំទី៥ បំណងស្វែងយល់ដោយផ្ទាល់នូវបទពិសោធន៍ទេសចរណ៍ដ៏សម្បូរបែបរបស់កម្ពុជា និងស្វែងរកឱកាសបង្កើតផលិតផល និងកញ្ចប់ទេសចរណ៍ថ្មីៗនាំទេសចរនានាមកទស្សនាកម្ពុជា។អញ្ជើញមកដល់អាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោ ប្រធាន និងតំណាងប្រធានក្រុមហ៊ុនការីទេសចរណ៍មកពីប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា បានប្រាប់BTV ថា ការធ្វើដំណើរមកកម្ពុជានាពេលនេះ បំណងចូលរួមព្រឹត្តិការរណ៍CTM ដែលរៀបចំឡើងដោយសមាគមទេសចរណ៍អាស៊ីប៉ាហ្វិកPATA នៅកម្ពុជា មានរយៈពេល៦យប់៧ថ្ងៃ គិតចាប់ពីថ្ងៃទី៦ ដល់ថ្ងៃទី១២ ខែកញ្ញា ហើយក្នុងរយៈពេលនេះ បណ្តាក្រុមហ៊ុនការីទេសចរណ៍ទាំងអស់គ្នា នឹងធ្វើដំណើរសិក្សាស្វែងយល់ដោយផ្ទាល់ អំពីសក្តានុពលទេសចរណ៍កម្ពុជា នៅខេត្តសៀមរាប រាជធានីភ្នំពេញ និងខេត្តកំពត កែប ហើយផ្សព្វផ្សាយគោលដៅទេសចរណ៍កម្ពុជាទាំងនោះ នៅក្នុងប្រទេសគេ និងនាំគ្នាភ្ញៀវទេសចរមកទស្សនាកម្ពុជា។បណ្ឌិត ធួន ស៊ីណាន ប្រធានសមាគមទេសចរណ៍អាស៊ីប៉ាហ្វិកPATAនៅកម្ពុជា ថ្លែងថា កម្មវិធី CTM 2026 Mini-Series ជុំទី៥នេះ គឺមានការទទួលស្វាគមន៍ក្រុមហ៊ុនភាគីទិញ Hosted Buyers ចំនួន ៤០រូប ក្នុងនោះការីទេសចរណ៍ មកពីប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា ២៤ក្រុមហ៊ុន ប្រទេសនេប៉ាល់ ១៣ក្រុមហ៊ុន និងប្រទេសហ្វីលីពីន ៣ក្រុមហ៊ុន មានសមាសភាពជាថ្នាក់ដឹកនាំក្រុមហ៊ុនទេសចរណ៍ អ្នកគ្រប់គ្រងជាន់ខ្ពស់ Tour Operators និងអ្នកជំនាញផ្នែកលក់ និងទីផ្សារ។ លោកបណ្ឌិតបានបន្តថា កម្មវធីCTMលើកនេះ នឹងបង្ហាញថា កម្ពុជាគឺមិនមែនមានតែគោលដៅទេសចរណ៍បេតិកភណ្ឌមួយមុខនោះទេ ពោលគឺកម្ពុជាមានគោលដៅទេសចរណ៍ល្អប្រណីតច្រើនកន្លែងទៀត ដែលអាចផ្តល់បទពិសោធន៍ចម្រុះ ចាប់ពីអរិយធម៌ និងវប្បធម៌ ជីវិតទីក្រុង និងម្ហូបអាហារ រហូតដល់ធម្មជាតិ សហគមន៍ សមុទ្រ និងការសម្រាកលំហែដ៏ល្អឯក នៅខេត្តកំពត និងខេត្តកែប។បណ្ឌិត ធួន ស៊ីណាន ក៏បានអំពាវនាវដល់សណ្ឋាគារ រមណីយដ្ឋាន ក្រុមហ៊ុនទេសចរណ៍ ភោជនីយដ្ឋាន សេវាដឹកជញ្ជូន ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ និងដៃគូពាក់ព័ន្ធ ចូលរួមប្រើប្រាស់វេទិកានេះ ដើម្បីបង្កើតទំនាក់ទំនងជាមួយអ្នកទិញអន្តរជាតិ ពង្រីកបណ្តាញអាជីវកម្ម និងនាំផលិតផលទេសចរណ៍កម្ពុជាទៅកាន់ទីផ្សារថ្មីៗ និងជំរុញការផ្សព្វផ្សាយកម្ពុជាទៅកាន់ពិភពលោកឲ្យទូលំទូលាយ៕ អត្ថបទ៖ ស៊ុម សុខជា

អាកាសយានដ្ឋានអន្ដរជាតិភ្នំពេញ នឹងបើកឱ្យសាធារណជនចូលកម្សាន្ដ ក្នុងពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ

រដ្ឋាភិបាលនឹងបើកឱ្យសាធារណជន ចូលលេងកម្សាន្ដ នៅក្នុងអាកាសយានដ្ឋានអន្ដរជាតិភ្នំពេញ ក្នុងឱកាស នៃពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ ដើម្បីជាចលករជំរុញចរន្ដសេដ្ឋកិច្ចមូលដ្ឋានរបស់ពលរដ្ឋ។ ឯកឧត្ដម ស៊ីន ចាន់សិរីវុត្ថា រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យ រដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរណ៍ស៊ីវិល បានប្រាប់ BTV នៅថ្ងៃទី២៨ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦នេះ ថា សម្ដេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្ដី បានឯកភាពជាគោលការណ៍ហើយ អនុញ្ញាត បើកឱ្យសាធារណជន ចូលលេងកម្សាន្ដ នៅអាកាសយានដ្ឋានអន្ដរជាតិភ្នំពេញ (ពោធិ៍ចិនតុង) ក្នុងឱកាស នៃពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ ពីថ្ងៃទី១០ ដល់ថ្ងៃទី១២ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦។ ឯកឧត្ដម បញ្ជាក់ថា ការបើកអាកាសយានដ្ឋានអន្ដរជាតិភ្នំពេញ ជាសួនសាធារណៈ លើកទី២នេះ ក្រៅពីផ្ដល់ទីកន្លែងឱ្យប្រជាពលរដ្ឋ និងភ្ញៀវទេសចរបរទេស បានចូលដើរ ទស្សនា កម្សាន្ដ ហាត់ប្រាណ និងលេងកីឡា ក៏ជាចលករជំរុញចរន្ដសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធក្នុងមូលដ្ឋានផងដែរ។ ឯកឧត្ដម ស៊ីន ចាន់សិរីវុត្ថា រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យ រដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរណ៍ស៊ីវិល ៖«បាទ ដូចសម្ដេច មានប្រសាសន៍ លើកឡើងអញ្ចឹង គឺដើម្បីឱ្យប្រជាជន បានចូលទៅដើរលេងបន្ទាប់ពីសម្រាកការងារ បានទៅហាត់កីឡានៅខាងក្នុង។ អញ្ចឹងវាអត់មានអីខុសឆ្ងាយពីអ្វី ដែលយើងធ្លាប់ធ្វើ កាលពីពេលកន្លងមក ក្នុងពេលបុណ្យចូលឆ្នាំទេ។ ដោយឡែកនៅខាងក្រៅ ព្រលាន យើងក៏បង្កលក្ខណៈ ឱ្យអ្នកលក់ដូរក្រៅប្រព័ន្ធតូចតាច គាត់អាចលក់ភេសជ្ជៈ នំ ឬវត្ថុអនុស្សាវរីយ៍ជាដើម។ អញ្ចឹងក្នុងរយៈពេល ២-៣ថ្ងៃហ្នឹង ក៏បង្កលក្ខណៈដល់សេដ្ឋកិច្ចមូលដ្ឋាន និងសម្រួលដល់ការសម្រាករបស់ប្រជាជនដែរ»។ ឯកឧត្ដម ស៊ីន ចាន់សិរីវុត្ថា ឱ្យដឹងបន្ថែមថា ការបើកអាកាសយានដ្ឋានអន្ដរជាតិភ្នំពេញ (ពោធិ៍ចិនតុង) ជាសួនសាធារណៈលើកទី២នេះ នឹងមិនមានការរៀបចំតុបតែងលម្អអ្វីបន្ថែមទៀតនោះទេ ពីព្រោះព្រលានយន្ដហោះនេះ បានរៀបចំម្ដងរួចហើយ កាលពីពេលបុណ្យចូលឆ្នាំថ្មីប្រពៃណីជាតិ។ ហើយសម្រាប់ពេលនេះ អាកាសចរណ៍ស៊ីវិល គ្រាន់តែរៀបចំសម្អាតបរិស្ថាន និងរៀបចំអនាម័យបន្ថែមប៉ុណ្ណោះ។ លើសពីនេះ នៅក្នុងឱកាសពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ ក៏មិនមានការសម្ដែងទម្រង់សិល្បៈចម្រុះដូចកាលពីពេលមុននោះដែរ។ ឯកឧត្ដម បញ្ជាក់ថា សេចក្ដីលម្អិតពីរយៈពេល នៃការបើកឱ្យចូលលេងកម្សាន្ដប្រចាំថ្ងៃ និងការកំណត់ផ្សេងៗ រដ្ឋលេខាធិការអាកាសចរណ៍ស៊ីវិលនឹងជូនដំណឹងផ្លូវការនាពេលខាងមុខ។ សូមជម្រាបជូនថា អាកាសយានដ្ឋានអន្ដរជាតិភ្នំពេញ បានសម្រេចផ្អាកជើងហោះហើរពាណិជ្ជកម្ម និងការផ្លាស់ប្ដូរប្រតិបត្តិការ ទាំងស្រុងកាលពីយប់ថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥។ ហើយប្រតិបត្តិការហោះហើរគ្រប់ប្រភេទ បានចាប់ផ្ដើមនៅអាកាសយនដ្ឋានអន្ដរជាតិតេជោ ក្រុងតាខ្មៅ កាលពីថ្ងៃទី៩ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥។ សម្រាប់អាកាសយានដ្ឋានអន្ដរជាតិភ្នំពេញ រាជរដ្ឋាភិបាល រក្សាទុកសម្រាប់ការហោះហើរផ្ទៃក្នុង និងបង្កើតជាសួនច្បារសាធារណៈបៃតង៕ អត្ថបទ៖ លៀ ស៊ីណា

រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងវប្បធម៌ អញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីចែកពានរង្វាន់មហោស្រពភាពយន្តកម្ពុជាអាស៊ី លើកទី៤

នាល្ងាចថ្ងៃទី២៧ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ លោកជំទាវបណ្ឌិតសភាចារ្យ ភឿង សកុណា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ បានអញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីកំរាលព្រំក្រហម និងចែកពានរង្វាន់មហោស្រពភាពយន្តកម្ពុជាអាស៊ីលើកទី៤ នៅសាលសន្និសីទចតុម្មុខ។ ក្នុងឱកាសនោះមានការអញ្ជើញចូលរួមពីសំណាក់ ឯកឧត្ដម លោកជំទាវ លោក លោកស្រីជាថ្នាក់ដឹកនាំតំណាងក្រសួងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ផលិតករ អ្នកជំនាញ ក្នុងវិស័យភាពយន្ត សិល្បករ សិល្បការិនី ជាតារាសម្តែងជាតិអន្តរជាតិ ប្រមាណ៦០០នាក់។ថ្លែងក្នុងឱកាសនោះ លោកជំទាវបណ្ឌិតសភាចារ្យរដ្ឋមន្ត្រី បានថ្លែងថា ចាប់តាំងពីបដិសន្ធិនាឆ្នាំ២០២២មក មហោស្រពភាពយន្តកម្ពុជាអាស៊ីបានក្លាយជាវេទិកាមួយដ៏មានសារសំខាន់ក្នុងការប្រមូលផ្តុំ និងផ្សព្វផ្សាយស្នាដៃ ភាពយន្តចម្រុះ ពីបណ្តាប្រទេសក្នុង តំបន់អាស៊ី និងជាកន្លែងជួបជុំរបស់អ្នកនិពន្ធ អ្នកដឹកនាំរឿង ផលិតករ សិល្បករ សិល្បការិនី អ្នកជំនាញ និងអ្នកប្រកបអាជីពក្នុងវិស័យភាពយន្ត ដើម្បីធ្វើការផ្លាស់ប្តូរទស្សនៈទានថ្មីៗ ការបង្កើត បណ្តាញទំនាក់ទំនង ការស្វែងរកឱកាសក្នុងកិច្ចសហការផលិតភាពយន្តជាដើម។ លើសពីនេះមហោស្រពភាពយន្តកម្ពុជាអាស៊ី ក៏បានរៀបចំនូវកិច្ចពិភាក្សាស៊ីជម្រៅក្នុងការអភិវឌ្ឍឧស្សាហកម្ម ភាពយន្ត ដែលជាកម្មវិធីដ៏មានសារសំខាន់ក្នុងការចែករំលែកចំណេះដឹង បទពិសោធន៍ និង យុទ្ធសាស្ត្រ តាមរយៈការពិភាក្សាអំពីបញ្ហាប្រឈម និងឱកាសនានា ព្រមទាំងស្វែងរកយន្តការថ្មីៗដើម្បីកសាងប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីមួយ ដែលជួយជំរុញឱ្យឧស្សាហកម្មភាពយន្តក្លាយជាប្រភពនៃកំណើន សេដ្ឋកិច្ច ប្រកបដោយបរិយាបន្ន និងចីរភាព ដោយរក្សាបាននូវអត្តសញ្ញាណរបស់ជាតិ។លោកជំទាវបណ្ឌិតសភាចារ្យ ភឿង សកុណា បានបន្តថា ក្រោមការដឹកនាំប្រកបដោយគតិបណ្ឌិតរបស់សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្តី រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានបង្កើតក្រុមការងារអន្តរក្រសួង ដើម្បីសម្របសម្រួល និងគាំទ្រវិស័យទេសចរណ៍ ភាពយន្តនៅកម្ពុជា ដោយបានចាត់ទុក ទេសចរណ៍ភាពយន្ត ជាទម្រង់ទេសចរណ៍បែបច្នៃប្រតិដ្ឋថ្មីមួយ ដែលកំពុងដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងសេដ្ឋកិច្ចសកល។ អំណាចទន់នៃសិល្បៈភាពយន្តមិនត្រឹមតែផ្តល់នូវ ការកម្សាន្ត ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងជាឧបករណ៍ ដ៏មានឥទ្ធិពលក្នុងការផ្សព្វផ្សាយពីសម្រស់ ធម្មជាតិ បេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ សិល្បៈ ស្ថាបត្យកម្ម ប្រពៃណី និងទំនៀមទម្លាប់រស់នៅរបស់ ប្រជាជន នៃប្រទេសមួយទៅកាន់ពិភពលោក ដែលរួមចំណែកយ៉ាងសំខាន់ក្នុងការទាក់ទាញ ភ្ញៀវទេសចរ និងការលើកកម្ពស់កិត្យានុភាពជាតិ។ ជាមួយគ្នានេះ ទេសចរណ៍ភាពយន្ត ក៏ចូលរួមចំណែកដល់ការបង្កើតការងារ និងប្រាក់ចំណូលសម្រាប់សហគមន៍មូលដ្ឋាន តាមរយៈការផ្តល់សេវាកម្ម ការស្នាក់នៅ ម្ហូបអាហារ ការដឹកជញ្ជូន មគ្គុទ្ទេសក៍ ទេសចរណ៍ សិប្បកម្ម សិល្បៈទស្សនីយភាព និងផលិតផលវប្បធម៌ជាដើម។ទន្ទឹមគ្នានោះដែរ លោកស្រី HOLLY HONG នាយិកានៃគណៈកម្មការរៀបចំមហោស្រពភាពយន្តកម្ពុជា-អាស៊ី លើកទី៤ បានលើកឡើងថា ភាពយន្ត គឺជាភាសាសកលដែលផ្សារភ្ជាប់វប្បធម៌ផ្សេងៗគ្នា និងធ្វើឱ្យមនុស្សជាតិទាំងអស់ ខិតជិតមករកគ្នា។ ឆ្លងកាត់ការរៀបចំមហោស្រពក្នុងរយៈពេល ៤ឆ្នាំ កន្លងមកនេះ មហោស្រពភាពយន្តកម្ពុជា -អាស៊ី បានក្លាយជាវេទិកាដ៏គួរឱ្យទុកចិត្តមួយ ក្នុងការផ្សព្វផ្សាយភាពយន្តនៅតំបន់អាស៊ី និងជួយពង្រឹងចំណង មិត្តភាពវប្បធម៌ ព្រមទាំងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការឱ្យកាន់តែជិតស្និទ្ធបន្ថែមទៀតនៅទូទាំងតំបន់អាស៊ី៕ អត្ថបទ រដ្ឋា

អ្នកផលិតភាពយន្តចិនជ្រើសរើសកម្ពុជាជាទីតាំងថត និងផលិតវីដេអូ AI ផ្សព្វផ្សាយ «សម្រស់ពិតរបស់កម្ពុជា» ទៅកាន់ពិភពលោក

ទីស្តីការក្រសួងទេសចរណ៍ នៅថ្ងៃទី២៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦នេះ ឯកឧត្តម ហួត ហាក់ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងទេសចរណ៍ និងជាប្រធានក្រុមការងារអន្តរក្រសួង ដើម្បីសម្របសម្រួល និងគាំទ្រវិស័យទេសចរណ៍ភាពយន្ត និងការទស្សនាប្រាសាទនាពេលរាត្រីនៅកម្ពុជា បានអនុញ្ញាតជូន អ្នកឧកញ៉ា លីម ហ៊ួរនីតូ ប្រធានសមាគមយុវជនឌីជីថលកម្ពុជា-ចិន, លោក Zhang Wenya នាយកក្រុមហ៊ុន Unicorn Media Consulting Group Cambodia, លោក Gao Weixiang នាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុន VINCIS ព្រមទាំងសហការី ចូលជួបសម្តែងការគួរសម និងពិភាក្សាការងារ ស្តីពីកិច្ចសហប្រតិបត្តិការផលិតភាពយន្តភាគខ្លី ផ្សព្វផ្សាយទេសចរណ៍ឌីជីថល និងការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) ដើម្បីនាំយកសក្តានុពលទេសចរណ៍ និង «សម្រស់ពិតរបស់កម្ពុជា» ទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ។ ជំនួបពិភាក្សាការងារនេះ ក៏មានការចូលរួមពីថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួងទេសចរណ៍ តំណាងសមាគមយុវជនឌីជីថលកម្ពុជា-ចិន ក្រុមហ៊ុន Unicorn Media Consulting Group Cambodia ក្រុមហ៊ុន VINCIS តំណាងក្រុមប្រឹក្សាភិបាលសិក្សាទីផ្សារ និងផ្សព្វផ្សាយទេសចរណ៍កម្ពុជា (CTB) តួសម្តែងកម្ពុជា-ចិន និងអ្នកផលិតមាតិកាសរុបប្រមាណ ៣០រូប។ ប្រធានសមាគមយុវជនឌីជីថលកម្ពុជា-ចិន បានថ្លែងអំណរគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅចំពោះ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រី ដែលបានអនុញ្ញាតឱ្យគណៈប្រតិភូចូលជួបពិភាក្សាការងារ ព្រមទាំងបានរាយការណ៍អំពីគម្រោងស្នើសុំកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងការគាំទ្រផ្លូវការ ក្នុងការផលិតភាពយន្តខ្លីកម្ពុជា-ចិន នៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ ជាការឆ្លើយតប ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រី បានកោតសរសើរ និងវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់សមាគមយុវជនឌីជីថលកម្ពុជា-ចិន និងដៃគូពាក់ព័ន្ធ ដែលបានរួមចំណែកយ៉ាងសកម្មក្នុងការផ្សព្វផ្សាយសក្តានុពលទេសចរណ៍កម្ពុជា។ ជាមួយគ្នានេះ ឯកឧត្តម ក៏បានសម្តែងការស្វាគមន៍ និងគាំទ្រចំពោះគម្រោងផលិតភាពយន្តខ្លីកម្ពុជា-ចិន ដែលនឹងបង្ហាញពីកម្ពុជាតាមរយៈសាច់រឿង និងមាតិកាដ៏ទាក់ទាញដល់ទស្សនិកជនអន្តរជាតិ។ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រី បានបញ្ជាក់ថា ក្រសួងទេសចរណ៍គាំទ្រជាគោលការណ៍ចំពោះសំណើសុំការគាំទ្រផ្លូវការ និងការស្នើសុំឱ្យក្រសួងធ្វើជាស្ថាប័នណែនាំ ដោយឯកឧត្តមរដ្ឋមន្រ្តីបានបញ្ជាក់ថា រាល់ការផលិតភាពយន្តត្រូវអនុវត្តតាមនីតិវិធី និងបទប្បញ្ញត្តិជាធរមាន ជាពិសេសត្រូវទទួលបានការអនុញ្ញាតជាផ្លូវការលើខ្លឹមសារ និងសាច់រឿង (Script) ពីក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ មុនពេលដំណើរការថតជាក់ស្តែង។ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រី បានសម្តែងការចាប់អារម្មណ៍យ៉ាងខ្លាំងចំពោះវីដេអូ AI ដែលផលិតដោយក្រុមហ៊ុន VINCIS ដែលបានបង្ហាញពីតំបន់អង្គរ និងបានលើកទឹកចិត្តឱ្យក្រុមហ៊ុនបន្តអភិវឌ្ឍវីដេអូ AI ក្នុងទម្រង់និទានកថា (Storytelling) ដោយបញ្ជូលបច្ចេកវិទ្យាទំនើបជាមួយវប្បធម៌ ប្រវត្តិសាស្ត្រ ធម្មជាតិ ម្ហូបអាហារ និងជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាជនកម្ពុជា ដើម្បីនាំយក «សម្រស់ពិតរបស់កម្ពុជា» ទៅឱ្យពិភពលោកបានឃើញ និងស្គាល់កាន់តែច្បាស់។ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រី ក៏បានជំរុញឱ្យផលិតករទស្សនា និងមើលឃើញកម្ពុជាជា «ស្ទូឌីយូធម្មជាតិ» ដ៏សម្បូរបែប ដោយពង្រីកទីតាំងថតឱ្យហួសពីតំបន់អង្គរ (Beyond Angkor) ទៅកាន់តំបន់ឆ្នេរសមុទ្រភាគនិរតី ព្រៃភ្នំ និងទឹកជ្រោះនៅភាគឦសាន តំបន់អេកូទេសចរណ៍ ព្រមទាំងស្ថាបត្យកម្មបេតិកភណ្ឌ និងសំណង់សម័យអាណានិគមនៅរាជធានីភ្នំពេញ ខេត្តបាត់ដំបង និងខេត្តកំពតជាដើម។ តំបន់ទាំងនេះ សុទ្ធសឹងតែអាចក្លាយជាផ្ទាំងទស្សនីយភាពធម្មជាតិដ៏មានសក្តានុពលសម្រាប់ការផលិតភាពយន្ត និងមាតិកាអន្តរជាតិ។ ក្នុងឱកាសនោះដែរ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រី បានគូសរំលេចពីការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់របស់រាជរដ្ឋាភិបាល ក្រោមការដឹកនាំរបស់ សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រី នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ក្នុងការជំរុញ «ទេសចរណ៍ភាពយន្ត (Film Tourism)» ឱ្យក្លាយជាឧបករណ៍ដ៏មានសក្តានុពលសម្រាប់ផ្សព្វផ្សាយរូបភាព វប្បធម៌ និងគោលដៅទេសចរណ៍កម្ពុជាទៅកាន់ពិភពលោក។ ជាក់ស្តែង រាជរដ្ឋាភិបាលបានអនុញ្ញាតឱ្យបង្កើត «ក្រុមការងារអន្តរក្រសួង ដើម្បីសម្របសម្រួល និងគាំទ្រវិស័យទេសចរណ៍ភាពយន្ត» កាលពីថ្ងៃទី១៦ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ព្រមទាំងបានដាក់ឱ្យអនុវត្តកម្មវិធីលើកលែងទិដ្ឋាការសាកល្បងសម្រាប់ពលរដ្ឋចិន ចាប់ពីថ្ងៃទី១៥ ខែមិថុនា ដល់ថ្ងៃទី១៥ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦ ដែលជាកត្តាគាំទ្រដ៏សំខាន់ក្នុងការទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរ អ្នកផលិតភាពយន្ត និងអ្នកបង្កើតមាតិកាពីទីផ្សារចិនមកកាន់កម្ពុជា។មុនបញ្ចប់ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រី បានអំពាវនាវដល់សមាគម ក្រុមហ៊ុន តួសម្តែងកម្ពុជា-ចិន និងអ្នកផលិតមាតិកា ចូលរួមផ្សព្វផ្សាយពីកម្ពុជាក្នុងនាមជា «គោលដៅទេសចរណ៍សុវត្ថិភាព» ព្រមទាំងរួមគ្នាទប់ស្កាត់ និងលុបបំបាត់ព័ត៌មានក្លែងក្លាយ ឬព័ត៌មានអវិជ្ជមាន ដែលប៉ះពាល់ដល់កិត្តិនាម និងរូបភាពទេសចរណ៍របស់កម្ពុជា៕

បណ្ដាញសង្គម

ព័ត៌មានថ្មីៗ

ក្រសួងសុខាភិបាល និង UNICEF បន្តពង្រឹងភាពជាដៃគូ ដើម្បីលើកកម្ពស់សុខភាព និងសុខុមាលភាពមាតា និងកុមារនៅកម្ពុជា

ក្រសួងបរិស្ថាន និងអង្គការអភិរក្សអន្តរជាតិកម្ពុជាចុះMOU ពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើការគ្រប់គ្រង និងអភិរក្សធនធានធម្មជាតិនៅកម្ពុជា

ក្រុមហ៊ុន Huawei វាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះកិច្ចសហការល្អប្រសើររបស់ក្រសួងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ក្នុងវិស័យបច្ចេកវិទ្យា

អ៊ីរ៉ង់ចោទប្រកាន់បណ្តាប្រទេសអឺរ៉ុបថា មាន «ស្តង់ដារ ២» ពាក់ព័ន្ធស្ថានការណ៍វិវត្តន៍ ក្នុងតំបន់

លោក Xi ចេញដំណើរទៅសហរដ្ឋអាមេរិក សម្រាប់ទស្សនកិច្ចផ្លូវរដ្ឋ និងជំនួបកំពូលជាមួយលោក Trump

អ៊ីរ៉ង់ បញ្ជាក់ថា មានការទាក់ទងជាមួយអាមេរិក តាមរយៈកាតា និងបានបញ្ជាក់ពីលក្ខខណ្ឌរបស់ខ្លួន

អង្គការមនុស្សធម៌របស់UN បង្ហាញការព្រួយបារម្ភចំពោះអំពើហិង្សាដែលកំពុងកើនឡើងនៅប្រទេសស៊ូ ដង់

ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាពរបស់លោក TRUMP នឹងបង្ហាញផែនការស្តារហ្កាហ្សាដែលមានទឹកប្រាក់ ២,៤៥ ពាន់លានដុល្លារ

កំណើនសេដ្ឋកិច្ចសកលថយចុះ ក្នុងអំឡុងពេលនៃជម្លោះ នៅតំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា

ប្រធានកងរក្សាសន្តិភាព៖ UN នៅតែប្តេជ្ញាចំពោះតួនាទីរបស់ខ្លួន នៅលីបង់ ទោះបី UNIFIL បញ្ចប់បេសកកម្មក្តី

អាស័យដ្ឋាន

ស្ថានីយទូរទស្សន៍ បី ធី វី (BTV News) ទីតាំងភូមិឬស្សីស្រស់ សង្កាត់និរោធ ខណ្ឌច្បារអំពៅ រាជធានីភ្នំពេញ ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ។

ទូរស័ព្ទ:(+855)61 999 877

វប្បធម៌ និងទេសចរណ៍

ការីទេសចរណ៍មកពី ១៧០ប្រទេស បន្តនាំគ្នាមកដល់កម្ពុជា ដើម្បីជួយផ្សព្វផ្សាយសក្ដានុពលទេសចរណ៍

អ្នកទេសចរជាង ១ម៉ឺន៧ពាន់នាក់ ទស្សនាទិដ្ឋភាពថ្ងៃរះចំកំពូលកណ្តាលប្រាសាទអង្គរវត្ត នៅថ្ងៃនេះ

ក្រសួងដាក់ផែនការអាទិភាពបី អភិវឌ្ឍទេសចរណ៍ធម្មជាតិ ខណៈអេកូទេសចរណ៍ជាប់លេខ១ ក្នុងតំបន់

របាយការណ៍ UNESCO–ICOMOS៖ ការខូចខាតប្រាសាទព្រះវិហារមានទំហំធ្ងន់ធ្ងរ និងគំរាមកំហែងដល់តម្លៃបេតិកភណ្ឌពិភពលោក

១ឆ្នាំ នៃការដាក់ដំណើរការអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោបានទទួលអ្នកដំណើរប្រមាណ ២.៤លាននាក់

រយៈពេល១ឆ្នាំ TIA រួមចំណែកជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាប្រមាណ ៥ភាគរយ

ទីភ្នាក់ទេសចរណ៍បីប្រទេស មកសិក្សារៀបចំកញ្ចប់ទេសចរណ៍នាំទេសចរមកទស្សនាកម្ពុជា

អាកាសយានដ្ឋានអន្ដរជាតិភ្នំពេញ នឹងបើកឱ្យសាធារណជនចូលកម្សាន្ដ ក្នុងពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ

រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងវប្បធម៌ អញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីចែកពានរង្វាន់មហោស្រពភាពយន្តកម្ពុជាអាស៊ី លើកទី៤

បណ្ដាញសង្គម

ព័ត៌មានថ្មីៗ

អាស័យដ្ឋាន

ផែនទី

ទាញយកកម្មវិធី

វប្បធម៌ និងទេសចរណ៍

ការីទេសចរណ៍មកពី ១៧០ប្រទេស បន្តនាំគ្នា​មក​ដល់​កម្ពុជា ដើម្បី​ជួយ​ផ្សព្វផ្សាយ​សក្ដា​នុពល​ទេសចរណ៍

អ្នកទេសចរជាង ១ម៉ឺន៧ពាន់នាក់ ទស្សនាទិដ្ឋភាពថ្ងៃរះចំកំពូលកណ្តាលប្រាសាទអង្គរវត្ត នៅថ្ងៃនេះ

ក្រសួងដាក់ផែនការអាទិភាពបី អភិវឌ្ឍទេសចរណ៍ធម្មជាតិ ខណៈ​អេកូទេសចរណ៍​ជាប់លេខ​១​ ក្នុង​តំបន់

របាយការណ៍ UNESCO–ICOMOS៖ ការខូចខាតប្រាសាទព្រះវិហារមានទំហំធ្ងន់ធ្ងរ និង​គំរាម​កំហែង​​ដល់​តម្លៃបេតិកភណ្ឌពិភពលោក

១ឆ្នាំ នៃការដាក់ដំណើរការអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិតេជោបានទទួលអ្នកដំណើរប្រមាណ ២.៤លាននាក់

រយៈពេល១ឆ្នាំ TIA រួមចំណែកជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាប្រមាណ ៥ភាគរយ

ទីភ្នាក់ទេសចរណ៍បីប្រទេស មកសិក្សារៀបចំកញ្ចប់ទេសចរណ៍នាំទេសចរមកទស្សនាកម្ពុជា

អាកាសយានដ្ឋានអន្ដរជាតិភ្នំពេញ នឹងបើកឱ្យសាធារណជនចូលកម្សាន្ដ ក្នុងពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ

បណ្ដាញសង្គម

ព័ត៌មានថ្មីៗ

អាស័យដ្ឋាន

ផែនទី

ទាញយកកម្មវិធី

ការីទេសចរណ៍មកពី ១៧០ប្រទេស បន្តនាំគ្នាមកដល់កម្ពុជា ដើម្បីជួយផ្សព្វផ្សាយសក្ដានុពលទេសចរណ៍

ក្រសួងដាក់ផែនការអាទិភាពបី អភិវឌ្ឍទេសចរណ៍ធម្មជាតិ ខណៈអេកូទេសចរណ៍ជាប់លេខ១ ក្នុងតំបន់

របាយការណ៍ UNESCO–ICOMOS៖ ការខូចខាតប្រាសាទព្រះវិហារមានទំហំធ្ងន់ធ្ងរ និងគំរាមកំហែងដល់តម្លៃបេតិកភណ្ឌពិភពលោក